Celestial Return
We zijn aan het sleutelen aan een spel dat iets te hard probeert voor zijn eigen bestwil en struikelt over een reeks twijfelachtige gameplaykeuzes.
Er zijn spellen geïnspireerd op klassiekers, en dan zijn er spellen die bijna hun hele identiteit daarop baseren. Celestial Return valt in de laatste categorie. Vanaf het allereerste begin is het duidelijk dat de ontwikkelaars veel Disco Elysium en Citizen Sleeper hebben gespeeld. Het is een regenachtige cyberpunkwereld vol existentiële overpeinzingen, eigenaardige personages en kosmische verschrikkingen, waar de dialoog centraal staat en bijna elke beslissing wordt bepaald door een dobbelsteenworp. Het enige probleem is dat het nooit echt de sprong maakt van een eerbetoon aan iets dat echt eigen aanvoelt.

Howard en zijn expressieve zintuigen - een apparaat dat we nu al een paar keer hebben gezien.
Dat betekent niet dat Celestial Return kwaliteiten mist. Integendeel. De wereldopbouw is soms fantastisch. Netherveil is een stad die stinkt naar verval, wanhoop en bedrijfsdystopie, en de omgevingen slagen er vaak in de illusie over te brengen van een plek waar alles op het punt staat in te storten. De artstijl is stijlvol, het geluidslandschap is perfect en verschillende personages in het spel voelen veel levendiger aan dan ik had verwacht. Er is hier een duidelijke creatieve visie, en die is gemakkelijk te waarderen.
Waar gaat het spel over? Nou, in Celestial Return volgen we voormalig detective Howard, die samen met de eigenaardige, pratende bloem Daisy probeert een reeks mysterieuze sterfgevallen in de dystopische stad Netherveil op te lossen. Hoe verder het onderzoek vordert, hoe duidelijker het wordt dat de zaken verbonden zijn met oude kosmische krachten die mensen in staat stellen de realiteit te manipuleren, geesten te beïnvloeden en de natuurwetten te tarten. Al snel wordt duidelijk dat Howard en Daisy verstrikt raken in een samenzwering die rampzalige gevolgen kan hebben voor de hele wereld.

Netherveil is de setting van het avontuur.
De kern van het systeem is dat de dobbelstenen veel meer zijn dan alleen een manier om te bepalen of je slaagt of faalt bij verschillende acties. Dezelfde dobbelstenen worden ook gebruikt als een beperkte grondstof en zelfs als valuta. Op papier klinkt het als een slimme manier om spanning te creëren, maar in de praktijk leidt het meestal tot frustratie. Elke beslissing wordt een berekening of het überhaupt de moeite waard is om iets interessants te onderzoeken, want een paar slechte worpen kunnen je zonder mogelijkheid geven om verder te komen. Meerdere keren kwam ik in situaties terecht waarin de meest effectieve optie was om een oud savebestand te laden. Wanneer een spel save scummen aanmoedigt in plaats van creatief probleemoplossend te zijn, is de balans misgelopen.
Het verhaal is ook een soort achtbaanrit. De dialogen zijn vaak goed geschreven en het spel durft zowel vreemd als filosofisch te zijn, maar tegelijkertijd voelt het alsof de ontwikkelaars iets te gecharmeerd zijn geraakt van hun eigen script. Het tempo sleept zich voort, de gesprekken duren langer dan nodig is, en tenslotte voelen niet alle personages interessant genoeg om de enorme hoeveelheid tekst te rechtvaardigen. Soms zat ik meestal gewoon te wachten om weer te gaan spelen.
Dan zijn er een aantal kleine ergernissen die, samen genomen, moeilijk te negeren zijn. Het inventarisbeheer voelt onhandig aan, de interface had aanzienlijk duidelijker gekund, en de technische afwerking laat te wensen over. Geen van deze problemen is op zichzelf catastrofaal, maar samen creëren ze een ervaring die constant irritant is.

Daisy, die we vroeg in het avontuur ontmoeten, woont in Howards zak en speelt een centrale rol in het verhaal.
Het is bijna jammer, want Celestial Return toont keer op keer het potentieel dat hier schuilgaat. Wanneer het verhaal, de muziek en de dystopische sfeer samenwerken, slaagt het spel erin precies dat zware gevoel van hopeloosheid en nieuwsgierigheid te creëren waar het genre op floreert. Maar die momenten komen nooit vaak genoeg voor om een spelsysteem dat meestal contraproductief aanvoelt en een structuur die zichzelf vaak in de weg zit, goed te maken.
Ik denk dat veel mensen Celestial Return veel meer zullen waarderen dan ik, vooral als ze honger hebben naar verhalende cyberpunk role-playing games. Voor mijn deel voelt het echter vooral als een spel dat begrijpt wat zijn rolmodellen goed maakte, maar niet helemaal waarom ze werkten. Het resultaat is een bekwame debuut met veel ambitie, maar ook een herinnering aan hoe moeilijk het is om uit de schaduw van de games die je probeert na te bootsen te stappen en iets van jezelf te creëren.
Gamereactor Nederland